Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
2KHM110Havacılık Güvenliği ve Emniyeti3+0+03520.02.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Ön Lisans
Bölümü / Programı Sivil Havacılık Kabin Hizmetleri
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Sivil havacılık faaliyetlerinin güvenli ve emniyetli bir şekilde yürütülmesi amacıyla uçuş öncesi hazırlıkların talimatlara uygun şekilde gerçekleştirilmesi için prosedürleri öğrenir. Havacılık güvenliği kapsamında yaşanmış uçak kaçırma, havalimanı saldırıları gibi olaylar ve sonrasında alınan önlemler, yaptırımlar hakkında bilgi sahibi olur. Havalimanı hava tarafı ve kara tarafı güvenliğini sağlayan engeller ve ekipmanları, yolcu taşıma kurallarını, steril kokpit usüllerini ve normal operasyon usullerinin gerekliliklerini öğrenir. Uçuş öncesi yolcu briefingini ve kural dışı yolcu müdahalesini uygulamalı olarak öğrenir. Havacılıkta özellikle kaza-kırımda insan faktörünün önemini fark eder; ekip kaynak yönetiminin önemini kavrar.
Dersin İçeriği Havacılık güvenliğine yönelik saldırılar ve tehdit unsurları,
Havacılıkta Uluslararası güvenlik anlaşmaları,
Havaalanında faaliyet gösteren kurum ve kuruluşlar,
Havalimanında alınan güvenlik önlemleri,
SAFA, SANA, SACA denetimlerinde davranış usülleri,
Kabin ekibinin uçuş öncesi alması gereken kişisel güvenlik önlemleri,
Kabin ekibi uçuşa hazırlık prosedürleri, briefing-debriefing süreçleri,
Yolcu taşıma kuralları ve özellikli yolcu ile iletişim,
Yolcunun uçaktan kontrollü indirilmesi
Pre-flight security search,
Kokpit ile iletişim, kokpite giriş usülleri,
İniş ve kalkışta zihinsel hazırlık
Uçakta kayıp eşya, şüpheli cisim, bomba bulunduğunda uygulanacak prosedürler,
Kural dışı davranış gösteren yolcularla iletişim becerisi ve kabin memuru hareket tarzı,
Kural dışı davranış gösteren yolcunun fiziksel kısıtlanması,
Uçakta yolcu varken yakıt alımı,
Normal emniyet kuralları,
Demo uygulaması,
Ekip kaynak yönetimi,
Hava kargo güvenliği,
Siber saldırılar.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Sunum, video gösterimi.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Öğr.Gör. Esra Aslıhan ŞENCEL
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Anadolu Üniversitesi Havacılık Güvenliği Kitabı
Ders Notları Havacılık Güvenliği Eğitmen El Kitabı. DHMİ Genel Müdürlüğü Havacılık Acil Yardım ve Güvenlik Dairesi Başkanlığı. Revize 1.
Gözetim ve Yönetim Hizmeti Kitabı. (2016). Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü. AÖF Havaalanları Daire Başkanlığı Yayın No: HAD/ T-32.
Önen, V. (2016). Havacılıkta Emniyet Kültürü-İklimi. Nobel Akademik Yayıncılık. 174 sf.
Keskin, U. (2016). Havacılık Güvenliği. Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Turgut, H. ve Şen,O. (2021). Terör Eylemleri ve Uluslararası Sivil Havacılık Güvenliği.1.Basım, Nobel Yayın.
Şencel, E. (2023). SHGM Güvenlik Bilinci Eğitimi (Kurs-1) Ders Notları.
Şencel, E. (2024). Havacılık Güvenliği ve Emniyeti Ders Notları.

Ders Yapısı
Sosyal Bilimler %20
Eğitim Bilimleri %10
Alan Bilgisi %70

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Ödev 1 % 0
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
3
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 3 42
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 2 28
Ödevler 7 1 7
Ara Sınavlar 1 10 10
Uygulama 3 7 21
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 25 25
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 5 133

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Havacılıkta emniyet ve güvenlik kavramlarını öğrenir, emniyet ve güvenlikle ilgili Uluslararası kurum, kuruluş ve mevzuata hakim olur.
2 Havalimanı hava ve kara tarafındaki güvenlik ekipmanlarını, önlemlerini ve prosedürlerini öğrenir.
3 Uçuş öncesi kontrol ve uçuş hazırlığı talimatları konusunda bilgilerini ifade edebilir.
4 Yolcu taşıma kurallarına hakim olur; ayrıca kural dışı davranışta uygulaması gereken prosedürü bilir.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Havacılık Güvenliğine Giriş, 'Güvenlik' ve 'Emniyet' Kavramları Önerilen kaynak: Emniyet Yönetim Sistemi (EYS-SMS) Arasındaki İlişki ve Olumlu Emniyet Kültürü OLuşturulması İçin Öneriler Üzerine Kavramsal Bir Araştırma. T.C. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yönetim ve Organizasyon Anabilim Dalı. Kırıkkale.
2 Terörizm ve Yasadışı Müdahale Eylemleri (uçak kaçırma vakaları, havalimanı saldırıları, 11 Eylül saldırıları, bomba tehditleri) Önerilen kaynak: Türk, A. (2017). 21. Yüzyılda Terör Konsepti ve Havacılık Güvenliği. Havacılık Uzmanlığı Tezi. TC Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü.
3 Ulusal ve Uluslararası Kuruluşlar ve Anlaşmalar Kapsamında Sivil Havacılık Güvenliği Önerilen video: Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sistemi youtube kanalından Havacılık Güvenliği Ünite 1 ve 2 Konu Anlatımı
4 Havalimanında Alınan Güvenlik Önlemleri (Hava - Kara Tarafı) Önerilen video: Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sistemi youtube kanalından Havacılık Güvenliği Ünite 3 Konu Anlatımı
5 Havalimanı Denetimleri (SAFA, SANA, SACA), Kişisel güvenlik önlemleri ve sorumluluklar
6 Uçuşa hazırlık prosedürleri (pre-flight security search), Kabin ekibi istasyonları, Check list okuma
7 Kapı açma-kapatma kuralları, kabin-kokpit iletişimi, steril kokpit ve kabin hazır raporu
8 Uçak İçi Emniyet Kuralları, briefing, debriefing, acil çıkış briefingi ve DEMO
9 Yolcu taşıması kuralları ve özel durumlu yolcuların uçuşa kabulü
10 Kuraldışı davranan yolcu, tehdit seviyeleri, fiziksel kısıtlama tekniği, ABP seçimi Önerilen kaynak: Yılmaz, M. (2021). Kuraldışı Yolcu Davranışlarının Havayolu Çalışanlarının Tutumları Üzerine Etkisi. The Journal of Social Science. DOI: 10.30520/tjsosci.869499
11 Uçakta kayıp eşya, şüpheli cisim, bomba bulunması, bildirim ve raporlama
12 Türbülans ve uçuş esnasında abnormal durumlar, uçakta yolcu varken yakıt alımı
13 Havacılıkta Emniyet Kültürü-İklimi, Emniyet Yönetim Sistemi; EYS Önen, V. (2016). Havacılıkta Emniyet Kültürü-İklimi. Nobel Akademik Yayıncılk.Yayın No: 1396. 156 sf.
14 Havacılık güvenliğinde insan faktörü ve etkili olan unsurlar, kimyasal ve biyolojik silahlar ve siber saldırılar Önerilen Kaynak Kitap: N. Temuçin Gürel (2021) Havacılıkta İnsan Faktörü - Yetkinlik Odaklı Ekip Kaynak Yönetimi

 
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12 P13
Tüm 4 4 5 4 1 1 1 1 5 3 2
Ö1 4 3 5 1 1 1 1 1 5 1 1
Ö2 4 3 5 1 1 1 1 1 5 1 1
Ö3 4 5 5 5 1 4 1 1 5 1 3
Ö4 4 5 5 5 4 1 5 1 5 5 1

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.gedik.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=238768&curProgID=101&lang=tr